Wybierz:

Zaproszenie
Opis projektu
Autorzy
Plakat
Zdjęcia

        Tradycyjni Irokezi przed spotkaniem i przystąpieniem do rozmowy wymieniali cenne przedmioty, tak zwane wampumy, czyli pasy fioletowych i białych muszli, symbolicznie przedstawiające ważne wydarzenia. Indianie mówili o nich jako o "rzeczy, która powoduje wyciągnięcie ramion u drugiej osoby" - chodziło o gest braterstwa. Przyjęcie wampumu oznaczało, że słowa obdarowującego będą miały dla obdarowanego znaczenie, że w ogóle będzie on wysłuchany. Dopiero po przyjęciu wampumów i odbyciu specjalnej ceremonii, Irokezi pozwalali na przykład innym plemionom osiedlać się na swoim terytorium albo przystępowali do podpisywania traktatu z białymi.
        Tego właśnie chcieliśmy: "udrożnienia" kanału komunikacji, skrócenia dystansu pomiędzy najmłodszym i najstarszym pokoleniem w dwóch niewielkich społecznościach po obu stronach Atlantyku. Mówiono nam, że ludzie już nie czują więzi, które by ich łączyły. Młodzi oddalają się od starszych, zamykając w czterech ścianach przed telewizorem i grami telewizyjnymi, a starsi nie mają czasu, by z nimi rozmawiać. A zresztą niewielu chciałoby ich słuchać.
        To nie jedyna odległość, którą chcieliśmy pokonać. Zarówno Oneidowie znad rzeki Thames, czyli Tamizy w południowym Ontario w Kanadzie, jak i mieszkańcy Nowej Woli na Podlasiu, to społeczności nieco zapomniane, albo, jak w przypadku Oneidów, skłócone z innymi tubylczymi grupami. Nowa Wola leży zaś w regionie, gdzie ludziom o bogatszym dziedzictwie niż tylko "polsko-katolickie" nieraz bywało ciężko. Chcieliśmy, aby sami mieszkańcy przy pomocy aparatów fotograficznych opowiedzieli o sobie i taki autoportret pokazali sąsiadom, z którymi być może miewają złe kontakty. Pragnęliśmy, aby te fotografie stały się "wampumem", który na nowo umożliwi porozumienie.
        Chodziło też o pamięć. Młodzi ludzie fotografujący własne domy, rodziców, dziadków, a później prezentujący zdjęcia u siebie i na zewnątrz - to pomysł, ażeby ujrzeć w nowym świetle codzienność własnego miejsca, czasem postrzeganą jako nudną czy ograniczającą. Może nagle własny dom stanie się czymś bliższym, sąsiad, z którego się nabijasz, okaże się kimś wyjątkowym, a ulica, którą chodzisz codziennie do szkoły, miejscem, które polubisz bardziej? Może zaczniesz rozmawiać z osobami, które fotografujesz, może dowiesz się o dawnych zwyczajach, przyjemnościach i troskach twoich dziadów... Może faktycznie nastąpi wyciągnięcie ramion w kierunku drugiego?
        I wreszcie - czemu by nie? spróbowaliśmy stworzyć "częstotliwość", na której poroozumiewać się zaczną mieszkańcy obu społeczności, tak bardzo od siebie oddalonych i dotąd nie wiedzących nawzajem o własnym istnieniu. Na początek Oneida i Nowa Wola spotykają się przy pomocy zdjęć. Co będzie dalej, zobaczymy.
        Wiosną i latem tego roku młodzi Oneidowie, pod naszym kierunkiem, wykonali serię zdjęć portretujących swój rezerwat w Kanadzie. Potem, z dwoma tuzinami powiększonych zdjęć w drewnianych ramach oraz ich autorami wędrowaliśmy do różnych tubylczych społeczności w Kanadzie i Stanach Zjednoczonych. Przebyliśmy kilka tysięcy kilometrów prezentując dzieła młodych ludzi. Dzisiaj wędrujemy z fotografiami wykonanymi wiosną i latem tego roku przez młodych mieszkańców Nowej Woli. Dodaliśmy do nich kilkanaście zdjęć Oneidów, a także - nie mogliśmy się postrzymać - kilka naszych własnych.
        Nie marzyliśmy, że uczynimy czyjeś życie lepszym, ale chcieliśmy dać młodym ludziom trochę frajdy. Jeśli uda się osiągnąć coś więcej, tym lepiej.

Projekt w większości finansowany jest przez Tokyo Foundation
w ramach programu Joint Initiatives Program (JIP).



Wielką pomocą służył nam też Gminny Ośrodek Kultury w Michałowie.


Bartosz Hlebowicz, Alicja Froń, Marek Hyjek

Plakat